Mechanismen van Ziekten van de Mens

Mechanisms of Human Diseases

Studiewijzer 2021/2022

Globale inhoud

Het vak bestaat uit twee deelmodules, die elk inzicht geven in wetenschappelijke aspecten van de moderne geneeskunde, in de deelgebieden van Immunologie en Oncologie, beide belangrijke leerlijnen in de opleiding Biomedische Wetenschappen. In de eerste deelmodule worden de principes van natuurlijke en adaptieve immuniteit behandeld en wordt aan de hand van hoog-frequente immunologische ziekten uiteengezet hoe immunologische mechanismen behoren te werken, maar ook hoe ze kunnen falen en leiden tot ziekte. Onderzoekers en artsen doceren over de state-of-the-art  van het wetenschappelijk immunologisch onderzoek en (ontwikkeling van) de behandeling van immuunziekten. In de tweede deelmodule staan nieuwvorming en ontregelde celgroei centraal. Deze processen spelen een belangrijke rol in de ontwikkeling van kanker, waarvan diverse belangrijke moleculaire mechanismen en klinische aspecten zullen worden behandeld. In beide deelmodules zullen enkele ziektebeelden worden geïntroduceerd met een klinisch college door een arts, met medewerking van een echte patiënt, en zullen recente ontwikkelingen in het wetenschappelijk onderzoek worden belicht.

De volgende onderwerpen komen aan de orde:

Deelmodule 1: Immunologie

• Principes van natuurlijke afweer
• Principes van adaptieve immuniteit
• De immunologische basis van chronische infectie
• De immunologische basis van kanker
• De immunologische basis van auto-immuunziekten
• De immunologische basis van allergie
• De immunologische uitdaging bij transplantatie

Deelmodule 2: Oncologie

• Klinische praktijk: Epidemiologie, Diagnostiek, prognose van kanker
• Groei en differentiatie-stoornissen (ontwikkeling van kanker)
• Moleculaire oncologie
• Behandeling van kanker
• Immuno-therapie van kanker
• Onderzoek naar kanker (een actueel voorbeeld)

Studiemateriaal

Literatuur

• Molecular Biology of the Cell van Alberts et al. (Garland Science, 6e druk, 2014) ISBN 978-0-8153-4464-3
• Janeway's Immunobiology van Murphy and Weaver (Garland Science, 9e druk, 2016) ISBN 978-0-8153-4550-3

Overig

• Aangeboden documenten op blackboard.

Leerdoelen

• De student kan de basisprincipes van natuurlijke afweer en adaptieve immuniteit beschrijven
• De student kan deze basisprincipes relateren aan de mechanismen en klinische aspecten van belangrijke hoofdgroepen van immunologische ziekten: chronische infectie, kanker, auto-immuniteit en allergie.
• De student kan de belangrijkste cellulaire en moleculaire mechanismen beschrijven die ten grondslag liggen aan het ontstaan en de progressie van kanker.
• De student kan belangrijke basis aspecten beschrijven van de klinische oncologische discipline (epidemiologie, diagnostiek, stadiëring, prognose en behandeling van kanker)
• De student kan op overzichtsniveau successen en uitdagingen van experimentele immunotherapie van kanker begrijpen.

Onderwijsvormen

• Hoorcollege
• Werkcollege
• Zelfstudie
• Klinische hoorcolleges (3 uur)
• Zelfstandig werken aan bijv. project/scriptie

Het onderwijs in deze 4-weekse cursus omvat de volgende onderwijsvormen:

• Hoorcolleges 
• Klinische hoorcolleges
• Werkcolleges
• Opdrachten en presentatie (POBW)
• Responsiecolleges
• Zelfstudie 

De hoorcolleges (en online responsiecolleges) zijn in principe facultatief maar worden onontbeerlijk geacht voor een goed begrip van de studiestof. De klinische colleges worden gegeven met medewerking van patiënten. Ieder die aanwezig is bij colleges waaraan een patiënt meewerkt is gebonden aan het medisch beroepsgeheim. Deze colleges zijn dan ook uitsluitend toegankelijk voor studenten die voor de opleidingen Biomedische Wetenschappen, Psychobiologie of Geneeskunde zijn ingeschreven.

Deelname aan de werkcolleges is verplicht. Tijdens deze colleges wordt complexe studiestof interactief nader besproken.

Deelname aan de POBW-dag is verplicht en wordt gehandhaafd. Op deze dag wordt in groepjes gewerkt aan vragen over een actueel immunologisch onderwerp, waarover aan het eind van de dag presentaties moeten worden gegeven. Bij afwezigheid dient een vervangende opdracht te worden gemaakt (zie verder onder Academische vaardigheden).

Verdeling leeractiviteiten

Academische vaardigheden

In dit eerstejaars blok wordt met name nieuwe kennis over immunologie en oncologie vergaard. Deze basiskennis is belangrijk voor de vakken in de volgende jaren. Academische vaardigheden worden geoefend tijdens het element Perspectief op de Biomedische Wetenschappen (POBW), onder auspiciën van het vak Academische Basisvaardigheden. Hierbij zal in groepjes worden gewerkt aan wetenschappelijke en ethische vraagstukken over een actueel immunologisch onderwerp. De resultaten zullen plenair worden gepresenteerd en bediscussieerd.  Deelname is verplicht en wordt gehandhaafd. Bij afwezigheid dient een vervangende opdracht te worden gemaakt. Er worden hiervoor geen punten gegeven voor het eindcijfer van het vak, maar er moet worden 'voldaan' aan de eisen die voor het POBW element gelden,

Aanwezigheid

Aanwezigheidseisen opleiding (OER-B):

• Deelname aan alle practica, computerpractica en werkcolleges in het curriculum is verplicht.
  

Aanvullende eisen voor dit vak:

Afwezigheid bij werkcolleges en het onderdeel POBW dient vooraf gemeld te worden bij de coördinator.

Toetsing

De toets over beide deelmodules wordt in een enkel tentamen afgenomen en bestaat uit 40 vier-keuzen multiple-choice vragen. Het eindcijfer wordt berekend op basis van de totale score over de stof van beide deelmodules.

Inzage toetsing

Om een inzagemoment aan te vragen, kun je contact opnemen met de coördinator.

Omdat de herkansing al binnen twee weken na het tentamen plaatsvindt is de gelegenheid voor inzage op afspraak mogelijk  in de week van 4-8 juli.

Opdrachten

Zie onder Academische vaardigheden.

Fraude en plagiaat

Dit vak hanteert de algemene 'Fraude- en plagiaatregeling' van de UvA. Hier wordt nauwkeurig op gecontroleerd. Bij verdenking van fraude of plagiaat wordt de examencommissie van de opleiding ingeschakeld. Zie de Fraude- en plagiaatregeling van de UvA: http://student.uva.nl

Weekplanning

Rooster

Het rooster van dit vak is in te zien op DataNose.

Honoursinformatie

n.v.t.

Aanvullende informatie

Locatie: Dit vak wordt aangeboden in het AMC in de collegezalen 1 en 2 (zie rooster).

Voor communicatie en aanvullend studiemateriaal is een Canvas pagina beschikbaar.

Benodigde voorkennis:
• Basale kennis van de bouw van het menselijk lichaam.
• Basale kennis van het immuunsysteem en microbiologie.

Verwerking vakevaluaties

Hieronder vind je de aanpassingen in de opzet van het vak naar aanleiding van de vakevaluaties.

- In de laatste week voor het tentamen zijn geen colleges met nieuwe studiestof meer geroosterd. Deze week kan geheel aan de voorbereiding van het tentamen worden besteed.

Contactinformatie

Coördinator

• dr. E.A. Wierenga