Inleiding Milieueconomie

Introduction to Environmental Economics

Studiewijzer 2021/2022

Globale inhoud

Economie betreft de wetenschap die bestudeert hoe verschillende actoren met schaarse middelen omgaan om hun doelen  na te streven. Hierbij kan men denken aan hoe mensen hun tijd of geld inzetten om behoeften te bevredigen, aan hoe bedrijven hun kapitaal gebruiken om winst te maximaliseren, of aan welke keuzes overheden maken om in welvaart te voorzien. Milieueconomie richt zich op de interacties tussen economie en milieu, waarbij er aandacht is voor de waarde van natuur voor economische activiteit alsook voor de invloed van economische activiteit op het milieu.

Inleiding Milieueconomie introduceert het economisch perspectief op die missie van Future Planet Studies: Het verkrijgen van een beter begrip van het samenspel tussen mens en milieu. Het vak begint met een introductie van verschillende economisch visies ten opzichte van schaarste. Daarna bestuderen we economische theorie over de omstandigheden waaronder economische activiteit zorgt voor milieudegradatie en welke economische prikkels en instrumenten gebruikt kunnen worden om deze schade te beperken. Tenslotte, beschouwen we economische literatuur over het tegengaan van klimaatverandering en behoud van biodiversiteit.  Het hoofddoel van het vak is dat studenten overzicht ontwikkelen van economische inzichten om deze te gebruiken bij het formuleren van beleidsdoelen of beleidsinstrumenten ten behoeve van natuurbehoud en duurzame ontwikkeling.

Studiemateriaal

Verplichte leerstof, die getoetst wordt, zijn de artikelen die via Canvas bij dit vak worden aangeboden en de artikelen die via de aangeboden links vanuit de Canvas omgeving gedownload kunnen worden, dan wel op te zoeken zijn in de digitale bibliotheek. Centrale leerstof is te vinden in de Powerpoints en behoren ook tot de verplichte leerstof.

Niet verplicht maar ter ondersteuning kan het volgende boek worden aangeschaft:

Perman, R., Ma, Y., McGilvray, J., & Common, M. (2003). Natural resource and environmental economics. Pearson Education.

Leerdoelen

• De marginale revolutie kunnen beschrijven en het verschil tussen de twee centrale perspectieven binnen Inleiding Milieueconomie: Environmental Economics en Ecological Economics kunnen beschrijven en ten aanzien daarvan een eigen positie kunnen bepalen.
• De begrippen consumenten surplus, indifferentie curves, opportuniteitskosten en Pareto-efficiëntie kunnen beschrijven en uitleggen.
• Verschillende typen van marktfalen zoals monopolie, publieke goederen, tragedy of the commons, externe effecten kunnen beschrijven en uitleggen.
• Verschillende beleidsinstrumenten voor de aanpak van de milieuproblematiek kunnen benoemen, met name (Pigouviaanse) belastingen en verhandelbare rechten (cap & trade), en kunnen uitleggen hoe zij verschillen in hun economische werking en vormgeving en welke bijdrage zij kunnen leveren om de economie te 'vergroenen'.
• De milieu Kuznetscurve kunnen beschrijven, en dit relateren aan absoluut en relatief ontkoppelen van milieuschade en economische groei.
• De mechanismen die economische instrumenten, ingezet om het milieu te beschermen en duurzame consumptie te bevorderen, tegenwerken zoals positionele consumptie, emission leakage, en rebound effecten, kunnen beschrijven en relateren aan zowel Easterlin’s als Jevons’ paradox.
• Verschillende begrippen en methoden om de natuurlijke omgeving financieel te waarderen, met name ecosysteemdiensten, willingness to pay, travel cost methode, contingent valuation method en de reiskostenmethode kunnen benoemen en hun verschillen uitleggen.
• Welvaart kunnen conceptualiseren en meten aan de hand van de begrippen GDP en alternatieve indicatoren, en dit relateren de concepten van zwakke en sterke duurzaamheid.
• Economische termen zoals internalisatie, optimale vervuiling, verdiscontering van de toekomst herkennen, kunnen beschrijven en uitleggen.
• De volgende begrippen beschrijven en uitleggen toepassen in de context van klimaatverandering: double dividend hypothesis, energy efficiency gap, social costs of carbon en marginal abatement curve.
• Ecologische economische concenpten zoals carrying capacity, circular economy, donut economie, oneconomische groei, ontgroei, en steady state economics kunnen beschrijven en uitleggen.
• De volgende begrippen beschrijven en uitleggen in de context van biodiversiteit: payment for ecosystem services, no net loss, non-use value, option value, diversiteitswaarde en indirecte waarde.

Onderwijsvormen

Hoorcollege, Werkcollege

Verdeling leeractiviteiten

Aanwezigheid

Aanwezigheidseisen opleiding (OER-B):

• Deelname aan veldwerk is verplicht en niet vervangbaar door opdrachten of andere cursussen.
• In geval van een practicum is de student verplicht ten minste 90% van de practicumbijeenkomsten bij te wonen en zich op deze bijeenkomsten terdege voor te bereiden, tenzij anders aangegeven in de studiewijzer van het vak. Indien de student minder dan 90% heeft bijgewoond dient het practicum opnieuw te worden gevolgd.
• In geval van werkgroepbijeenkomsten is de student verplicht tenminste 7 van elke 8 werkgroepbijeenkomsten bij te wonen en zich op deze bijeenkomsten terdege voor te bereiden, tenzij anders aangegeven in de studiewijzer. Bij meer dan 8 werkgroepbijeenkomsten geldt dat de student steeds per (deel van) 8 bijeenkomsten maximaal 1 bijeenkomst mag missen. Indien de student minder dan het verplichte aantal heeft bijgewoond, kan het vak niet worden afgerond.
  

Aanvullende eisen voor dit vak:

Aanwezigheid bij de hoorcolleges is niet verplicht maar wordt sterk aanbevolen. De tentamenstof volgt de hoorcolleges.

In het geval van de werkgroepbijeenkomsten met opdrachten is de student verplicht minimaal 5 van de 6 werkgroepbijeenkomsten bij te wonen en zich op deze bijeenkomsten terdege voor te bereiden. Ter voorbereiding wordt de student geacht bij aanvang van iedere bijeenkomst een voorbereidende opdracht te hebben gemaakt. Meer informatie hierover wordt verstrekt via Canvas.

In geval de student minder dan 5 werkgroepbijeenkomsten heeft bijgewoond wordt een NA (i.e. niet aanwezig) geregistreerd als eindcijfer en is herkansing niet mogelijk.

In bijzondere gevallen kan de examencommissie, op verzoek van de student, van deze verplichting vrijstelling verlenen in geval het onderzoek naar en de beoordeling van de beoogde vaardigheden naar haar oordeel ook kan plaatsvinden bij een geringer deelnamepercentage, al dan niet onder oplegging van aanvullende eisen.

Toetsing

Het tentamen gaat over de volledige studiestof. De wekelijkse opdracht gaat voornamelijk over het materiaal van de desbetreffende week. Een gewogen gemiddelde van de vijf beste wekelijkse opdrachten (uit zes totaal) bepaalt de helft van het eindcijfer en het tentamen de andere helft. Beide onderdelen moeten met minimaal 5,5 worden afgesloten. 

Toetsmatrijs (studentenversie)

Studenten die het vak al eerder hebben gevolgd

Tabel: herkansers

Opdrachten

Fraude en plagiaat

Dit vak hanteert de algemene 'Fraude- en plagiaatregeling' van de UvA. Hier wordt nauwkeurig op gecontroleerd. Bij verdenking van fraude of plagiaat wordt de examencommissie van de opleiding ingeschakeld. Zie de Fraude- en plagiaatregeling van de UvA: http://student.uva.nl

Weekplanning

Rooster

Het rooster van dit vak is in te zien op DataNose.

Aanvullende informatie

Deelname aan werkcolleges en practica is verplicht. Ongeoorloofde absentie leidt tot uitsluiting voor het tentamen.

Vakevaluatie afgelopen jaar

Vanaf 2013-2014 hebben we ervoor gekozen om d.m.v. onderstaande tabel de studenten meer inzicht te geven in de kwaliteitszorg. Daarom nemen we een korte weergave van de studentenevaluatie op en de daaruit voortvloeiende acties ter verbetering van het vak.

Contactinformatie

Coördinator

• dr. Joeri Sol

Docenten

• Misha Velthuis

Docenten

• Lotus Arian MSc
• dr. Misha Velthuis
• J. Willems