Organismen in het Milieu

Organisms in the Environment

6 EC

Semester 2, periode 6

5042ORMI6Y

Eigenaar Bachelor Biologie
Coördinator Gerard Oostermeijer
Onderdeel van Bachelor Biologie, jaar 1

Studiewijzer 2017/2018

Globale inhoud

Onderwerpen college (1e week)

  • Principes van de taxonomie;
  • Methoden van classificatie, identificatie/determinatie m.b.v. sleutels, herkenning belangrijkste hoofdgroepen;
  • Inleiding in de belangrijkste ecosystemen van Nederland en hun kenmerkende organismen;
  • Adaptatie van planten en insekten aan hun milieu.

Onderwerpen excursies/veldwerk

  • 2e week: excursies naar verschillende habitattypen: oefening in herkennen en determineren van organismen en hun aanpassingen aan milieufactoren in de duinen (temperatuur-, zout- en droogtestress), laagveengebied/water (zuurstofstress, eutrofiëring), bos (licht), heide en stuifzand (nutriëntenarmoede), zee (zout)
  • 3e week: veldwerk Limburg. Training in verzamelen, determineren en classificeren van organismen en bodems in relatie tot gradiënten in milieufactoren in het onderzoeksgebied. In groepsverband uitvoeren van een veldonderzoeksproject.
  • 4e week: determineren en classificeren van de in Limburg verzamelde fauna, analyseren van de gegevens (diversiteitsindices, soortenrijkdom en –abundantie en ecologische indicatorgetallen) en uitwerken tot antwoorden op een set sleutelvragen over het onderzoeksgebied.

Onderwerp practicum

  • Oefenen in het herkennen van belangrijke determinatiekenmerken; leren herkennen van ordes en families van insekten; kennis maken met identificatiesleutels en leren determineren van insekten en mariene organismen;
  • Oefenen in het herkennen van belangrijke determinatiekenmerken van hogere planten; leren herkennen van de belangrijkste plantenfamilies, met speciale aandacht voor grasachtigen; leren determineren tot op de soort met de Heukels’ Flora van Nederland.
  • Leren determineren van de planten en verschillende diergroepen die tijdens de veldexcursies zijn verzameld.

Studiemateriaal

Literatuur

  • Heukels’ Flora van Nederland; R. van der Meijden, 23e druk, Wolters-Noordhoff, Groningen, Prijs ca € 49,95
  • Nieuwe Insectengids, M. Chinery, 9e druk, Tirion Natuur, ISBN: 9789052108711, prijs € 29,95

Syllabus

  • Een syllabus met extra informatie zal op Blackboard worden aangeboden

Practicummateriaal

  • 10x vergrotende loep (te koop via de ESC service desk), pincet en prepareernaald

Leerdoelen

De student kan:

  • Morfologische kenmerken toepassen om ordes en families van planten en (ongewervelde) dieren in het veld en het laboratorium te determineren;
  • Deze identificatiekenmerken toepassen in verschillende typen determinatiesleutels om organismen tot op de soort te kunnen determineren;
  • Kiezen uit verschillende onderzoeksmethoden en -technieken om biodiversiteit en bodem van een gebied voor verschillende doelen te bemonsteren en beschrijven;
  • Methodes selecteren om variatie in biodiversiteit en bodem langs een ecologische gradiënt te bemonsteren en beschrijven;
  • De belangrijkste ecologische milieuparameters en -stressfactoren in verschillende ecosystemen herkennen;
  • De morfologische, demografische en fysiologische adaptaties van de verschillende organismen aan deze stressfactoren herkennen;
  • De processen benoemen die bijdragen aan de vorming van een bodemprofiel in verschillende typen leefgebieden
  • Kwantitatieve gegevens over biodiversiteit en bodem langs ecologische gradiënten analyseren, ordenen en samenvatten in de vorm van tabellen en figuren van diversiteitsindices, soortenrijkdom en –abundantie en ecologische indicatorgetallen

Onderwijsvormen

  • Hoorcollege
  • (Computer)practicum
  • Veldwerk/excursie
  • Zelfstandig werken aan bijv. project/scriptie
  • Begeleiding/feedbackmoment
Hoorcolleges 12 uur
Practica 12 uur
Dag excursies 32 uur (4 dagen)
Veldwerk 40 uur (5 dagen)
Project 40 uur ( 5 dagen)
Totaal 136 uur

Het onderwijs wordt verzorgd door docenten van de IBED-onderzoeksgroep Experimentele Plantensystematiek en medewerkers van Naturalis Biodiversity Center. In de eerste week wordt theorie gegeven in de vorm van 12 hoorcolleges en wordt geoefend in herkenning en determinatie tijdens vier dagdelen practica. In de tweede week krijgen de studenten tijdens vier dagexcursies organismen en hun aanpassingen, alsmede bodemprocessen in verschillende habitattypen gedemonstreerd. De hele derde week wordt doorgebracht in Zuid-Limburg, waar in de vorm van groepsprojecten wordt geoefend in verzamelmethoden, beschrijven van bodemprofielen en determineren van flora en ongewervelde fauna. In de vierde week wordt het verzamelde materiaal verder uitgewerkt en worden gegevens geanalyseerd en uitgewerkt.

Verdeling leeractiviteiten

Activiteit

Aantal uur

Excursie

32

Hoorcollege

16

Practicum

52

Tentamen

3

Veldwerk

40

Zelfstudie

25

Totaal 6 EC x 28 uur

168

Aanwezigheid

Aanwezigheidseisen opleiding (OER-B):

  • 1. Deelname aan alle (computer)practica, veldwerk en werkcolleges in het curriculum is verplicht.

Aanvullende eisen voor dit vak:

De hoorcolleges zijn niet verplicht, maar als je ze niet bijwoont zit je wel als een kip zonder kop op de practica, hetgeen voor zowel jezelf als de begeleiders verre van ideaal is. De practica, excursies en het veldwerkproject in de laatste twee weken zijn wel allemaal verplicht. Kun je om één of andere (geldige) reden niet deelnemen, bespreek dat dan van tevoren met Gerard Oostermeijer (j.g.b.oostermeijer@uva.nl, tel: 020-5257817 of 06- 13702440)

Toetsing

Onderdeel en weging Details

Eindcijfer

1 (100%)

Tentamen

Inzage toetsing

Om een inzagemoment aan te vragen, kun je contact opnemen met de coördinator.

Fraude en plagiaat

Dit vak hanteert de algemene 'Fraude- en plagiaatregeling' van de UvA. Hier wordt nauwkeurig op gecontroleerd. Bij verdenking van fraude of plagiaat wordt de examencommissie van de opleiding ingeschakeld. Zie de Fraude- en plagiaatregeling van de UvA: http://student.uva.nl

Weekplanning

WeeknummerOnderwerpenStudiestof
1
2
3
4

Rooster

Het rooster van dit vak is in te zien op DataNose.

Verwerking vakevaluaties

Hieronder vind je de aanpassingen in de opzet van het vak naar aanleiding van de vakevaluaties.

Contactinformatie

Coördinator

  • Gerard Oostermeijer