Studiewijzer 2025/2026

Globale inhoud

De cursus Microben heeft als doel de student een introductie te geven in de microbiologie. Dit is een zeer breed veld en in de hoorcolleges zal de diversiteit en biologie van zowel bacteriën, gisten, schimmels, protozoa als virussen worden behandeld.

Microben spelen een essentiële rol in de natuur en het leven van de mens. Ze zijn belangrijk voor de nutriëntenkringloop, het opnemen van voedsel, het bewaren en bewerken van ons voedsel, het beschermen tegen ziekteverwekkers en zijn belangrijk in de biotechnologie. Maar ze vormen ook één van de grootste bedreigingen voor onze gezondheid en veroorzaken sterfte op een mondiale schaal. In de hoorcolleges komen al deze aspecten aan bod.

Het praktische deel van de cursus heeft drie doelstellingen. Ten eerste wordt een deel van de behandelde theorie geïllustreerd. Ten tweede maakt men kennis met de praktijk van de Veilige Microbiologische Techniek (VMT), en ten derde wordt aandacht besteed aan het experimenteel ontwerp om een hypothese te toetsen, te interpreteren en in een labjournaal te documenteren.

Studiemateriaal

Literatuur

  • Bij deze cursus wordt geen gebruik gemaakt van een leerboek. Alle leerstof staat in de PowerPoint presentaties van de hoorcolleges. Deze zullen na de colleges op Canvas geplaatst worden. De presentaties van vorig jaar staan reeds als PDF-files op Canvas en kunnen gebruikt worden als voorbereiding op de colleges.

Syllabus

  • (Engelstalige) practicumhandleiding

Practicummateriaal

  • Labjournaal: (prijs ± €9,-, bij Education Service Center)

Overig

  • De PowerPoints van de hoorcolleges zullen op Canvas beschikbaar gemaakt worden.

Leerdoelen

  • De student is in staat algemene structuur-functie relaties van micro-organismen en virussen te beschrijven en uit te leggen.
  • De student is in staat kwantitatief de groei van bacteriën te beschrijven en enkele fysiologische parameters te berekenen.
  • De student is in staat de basisprincipes van signaaltransductie bij micro-organismen te beschrijven en uit te leggen.
  • De basisprincipes van natuurlijke afweer en adaptieve immuniteit beschrijven en uitleggen
  • De student is in staat algemene aspecten van darm-, huid- en mondflora microbioom te benoemen.
  • De student is in staat de mechanismen van antibiotica en antibiotica-resistentie uit te leggen.
  • De student is in staat de rol van micro-organismes te kennen in voedselverwerking en bederf.
  • De student is in staat de basisprincipes van het werken met bacteriën volgens VMT uit te voeren.
  • De student is in staat een hypothese te vormen en te testen middels een experiment.
  • De student is in staat de uitvoering, resultaten en conclusies van de experimenten in het labjournaal bondig en inhoudelijk correct weer te geven.
  • De student is in staat experimentele data te analyseren, resultaten te interpreteren en hier conclusies uit te trekken.

Onderwijsvormen

  • Hoorcollege
  • (Computer)practicum

Hoorcolleges:

In deze cursus wordt het onderwijs gegeven in hoorcolleges. De hoorcolleges (PowerPoint-slides) bepalen de tentamenstof. Er wordt geen gebruik gemaakt van een leerboek en het is daarom belangrijk om de hoorcolleges te volgen. PDFs van de hoorcolleges van vorig jaar zijn op Canvas beschikbaar. Deze kunnen gebruikt worden om een indruk te krijgen van de aankomende hoorcolleges. Let wel, de hoorcolleges zijn onderhevig aan aanpassingen en zullen verschillen met die van het vorige jaar. De PowerPoint-slides van de hoorcolleges worden na afloop op Canvas geplaatst. Er zullen ook opnames van de hoorcolleges gemaakt worden, maar dit loopt niet altijd goed en biedt dus geen garantie. Tenslotte zullen de docenten in hun college een lijst met keywords geven die als leidraad dient voor de tentamenstof.


Practica:

Studenten werken in individueel. De practicumhandleiding is in het Engels en het verslag/labjournaal wordt in het Engels geschreven. Het verslag/labjournaal zal niet worden beoordeeld op de kwaliteit van het Engels.


Computerpracticum:

Ter ondersteuning van de practicumrapportage. Dit is een thuiswerkopdracht met gelegenheid tot vragen stellen via zoom. 

Verdeling leeractiviteiten

Activiteit

Aantal uur

Hoorcollege

22

Practicum

16

Computer practicum

4

Cursus

2

Tentamen

3

Zelfstudie

65

Totaal 4 x 28 uur

112

Het deelnemen aan de practica is verplicht en is een vereiste voor het verkrijgen van een cijfer voor de cursus. Tijdens de practica worden de vaardigheden van de student beoordeeld op basis van het labjournaal, praktische vaardigheden en academische werkhouding. Het cijfer voor het practicum telt voor 10% mee met het eindcijfer voor de cursus. Dus het eindcijfer is gebaseerd op 0.9 x theoriecijfer plus 0.1 x practicumcijfer. Tijdens de cursus wordt de theorie na 4 weken schriftelijk getoetst. De toets zal de vorm van vierkeuzevragen hebben.

De student is geslaagd voor de cursus als het eindcijfer 6 of hoger bedraagt. Het cijfer 5.5 wordt afgerond naar een 6.

Voor zowel het practicum onderdeel als het theoretische gedeelte moet een voldoende (5.5 of hoger) gehaald worden om een eindcijfer te krijgen. Een cijfer lager dan 5.5 bij het ene onderdeel kan dus niet gecompenseerd worden door een hoger cijfer bij het andere onderdeel.

Aanwezigheid

  • Voor sommige studieonderdelen geldt een aanwezigheidsplicht. Indien er een aanwezigheidsplicht geldt, dan staat dit aangegeven in de studiegids die te raadplegen is via de UvA-website. De onderbouwing voor, en invulling van, deze aanwezigheidsplicht kan per vak verschillen, en is indien van toepassing opgenomen in deze studiewijzer.
  • Aanvullende eisen voor dit vak:

    Aanwezigheidseisen opleiding (OER-B):

    Deelname aan alle practica, computerpractica, veldwerk en werkcolleges in het curriculum is verplicht. 
    Eventueel aanvullende eisen worden per onderdeel in de studiewijzer omschreven. 
    Hier staat ook beschreven wat de eventuele consequenties zijn van het niet nakomen van deze verplichting.

    Bovenstaande aanwezigheidsplicht geldt ook voor alle 'live' aangeboden online (computer)practica en werkcolleges.

    Mocht je wegens persoonlijke omstandigheden (denk hierbij aan ziekte of bijzondere familieomstandigheden) niet kunt deelnemen aan een verplichte onderwijsbijeenkomst, neem dan direct per e-mail contact op met de vakcoördinator. De vakcoördinator bespreekt dan met je of er mogelijkheden er zijn om het onderwijs op een andere wijze te volgen, en zo ja welke.

    Ben je langdurig niet in staat om onderwijs te volgen (langer dan 1 week), neem dan ook contact op met de studieadviseur.

    NB Covid-19: Houd je te allen tijde aan de RIVM richtlijnen, ook als dit betekent dat je daardoor één of meerdere verplichte onderwijsbijeenkomsten moet missen. Ook hiervoor geldt, neem direct contact op met de vakcoördinator zodat er samen gekeken kan worden naar een oplossing.

    Toetsing

    Onderdeel en weging Details

    Eindcijfer

    1 (100%)

    Tentamen digitaal

    Tijdens de cursus wordt de theorie na 4 weken schriftelijk getoetst. De toets zal de vorm van vierkeuzevragen hebben.

    Toetsmatrijs tentamen:

    Onderwerpen (college stof)

    Kennis

    Inzicht

    Bacteriën, archaea & bacteriofagen

    12 %

    6 %

    Microbiële ecologie

    6 %

    3 %

    Gisten en schimmels

    6 %

    3 %

    Virologie

    12 %

    6 %

    Protozoen en parasitologie

    6 %

    3 %

    Humane microbioom

    6 %

    3 %

    Voedsel & industriële microbiologie/biotechnologie

    6 %

    3 %

    Medische microbiologie

    6 %

    3 %

    Antibiotica en resistentie

    6 %

    3 %

    TOTAAL

    66%

    33 %

     

    Inzage toetsing

    Om een inzagemoment aan te vragen, kun je contact opnemen met de coördinator.

    Opdrachten

    Practicumopdracht

    • Nauwkeurig uitvoeren van experimenten

    Practicumopdracht

    • Beantwoorden van vragen bij de experimenten

    Practicumopdracht

    • Bijhouden van een labjournaal

    Fraude en plagiaat

    Dit vak hanteert de algemene 'Fraude- en plagiaatregeling' van de UvA. Hier wordt nauwkeurig op gecontroleerd. Bij verdenking van fraude of plagiaat wordt de examencommissie van de opleiding ingeschakeld. Zie de Fraude- en plagiaatregeling van de UvA: http://student.uva.nl

    Weekplanning

    Weekplanning hoorcolleges

    Week 1:

    Introductie bacteriën, archaea & bacteriofagen

    Introductie microbiële ecologie

    Week 2:

    Introductie gisten en schimmels

    Introductie antibiotica en resistentie

    Introductie humane microbioom

    Introductie protozoa en parasitologie

    Week 3:

    Introductie bacteriële infecties

    Introductie virologie en prionen

    Introductie voedsel microbiologie en biotechnologie

    Honoursinformatie

    Niet van toepassing.

    Aanvullende informatie

    Verdere informatie staat op Canvas.

    Contactinformatie

    Coördinator

    • prof. dr. L.W. Hamoen

    Prof. Dr. Leendert Hamoen

    kamer C3.111

    Science Park 904

    1098 XH Amsterdam

    Netherlands

    Tel: 0031-0652370001

    Email: l.w.hamoen@uva.nl