Cognitie en Perceptie

Cognition and Perception

Studiewijzer 2022/2023

Globale inhoud

De wereld om ons heen is complex en dynamisch. Toch zijn wij in staat om informatie snel te verwerken en op te slaan,
beslissingen te nemen en op een doelgerichte manier te handelen. In deze cursus wordt een inleiding gegeven in
menselijke perceptie en cognitie. Er wordt ingegaan op verschillende sensorische systemen, zoals het visuele systeem.
Hoe wordt bijvoorbeeld het licht dat op onze retina valt binnen een paar honderd milliseconden (zonder er bewust bij na te
denken) getransformeerd in coherente beelden en concepten? Ook worden cognitieve processen besproken zoals
aandacht, geheugen, emotie, en bewustzijn en hoe deze processen zich tot elkaar verhouden. Wat is bijvoorbeeld de rol
van aandacht bij perceptie en bewustzijn, en wat is de invloed van emotie op verschillende geheugenprocessen? Tijdens
de colleges zullen we cognitieve theorieën van perceptie, aandacht, geheugen, bewustzijn en redeneren bespreken, met
soms ook verwijzingen naar de onderliggende neurale mechanismen van deze processen.

Naast de bestudering van relevante theorieën, verdiepen studenten zich ook in onderzoek dat deze theorieën toetst. Er
zal tijdens de colleges en studieopdrachten aandacht besteed worden aan fundamenteel en toegepast experimenteel
onderzoek, ondersteund door korte online experimenten. Verder worden academische vaardigheden ontwikkeld door
zelf een experimenteel gedragsonderzoek op te zetten, uit te voeren, resultaten te analyseren en evalueren, deze op te schrijven en te presenteren. Tijdens de werkcolleges krijgen studenten gerichte opdrachten in het kader van hun zelf-bedachte onderzoek en worden zij aangemoedigd hier creatief en actief mee aan de slag te gaan.

Studiemateriaal

Literatuur

• Goldstein E,B, & Van Hooff, J.C. Cognitive Psychology, 2nd EMEA Edition (2020). Cengage Learning, Andover, UK.

Leerdoelen

• De student kan de belangrijkste concepten en theorieën van perceptie en cognitie beschrijven en uitleggen
• De student kan de methode van cognitief psychologisch gedragsonderzoek uitleggen en aangeven hoe resultaten daarvan bijdragen aan theorievorming
• De student kan de hersenprocessen die een rol spelen bij perceptie en geheugen globaal uitleggen
• De student kan groepsgewijs een cognitief psychologisch gedragsonderzoek bedenken, opzetten, uitvoeren en evalueren
• De student kan groepsgewijs een onderzoeksverslag schrijven in de vorm van een wetensschappelijk artikel
• De student kan groepsgewijs een presentatie geven over een zelf uitgevoerd gedragsonderzoek

Onderwijsvormen

• Hoorcollege
• Werkcollege
• Presentatie/symposium
• Zelfstudie
• Zelfstandig werken aan bijv. project/scriptie

Hoorcollege: Tijdens de hoorcolleges worden hoofdstukken uit het tekstboek en aanvullende literatuur besproken. Soms
zal dit worden aangevuld met het doen van kleine online opdrachten en/of groepsdiscussies. Belangrijkste doel van het
hoorcollege is om structuur en handvatten aan te bieden waardoor studenten zelf actief aan de slag kunnen met de stof
via zelfstudiemodules en het tekstboek. In de vragenuren worden vragen naar aanleiding van de zelfstudie opdrachten
besproken.
Werkcollege: Tijdens de werkcolleges wordt er gewerkt aan opdrachten behorend bij het eigen gedragsonderzoek. Door middel van korte pitches worden studenten gestimuleerd om elkaar te helpen en aan te vullen. Tijdens en tussen de werkcolleges door werken studenten zelfstandig aan hun onderzoek.
Presentaties: studenten geven in de laatste week een presentatie waarin ze hun onderzoek presenteren.
Zelfstudie: Via Canvas worden zelfstudie modules aangeboden met daarin vragen en opdrachten over de stof uit het
tekstboek, illustratieve videofragmenten, en enkele demonstratie experimenten. Studenten worden aangemoedigd om
zelf actief met de stof bezig te gaan en indien zij vragen hebben die te stellen via online discussie boards.

Verdeling leeractiviteiten

Academische vaardigheden

Binnen het vak spelen onderzoeksvaardigheden, schrijf- en presentatievaardigheid een belangrijke rol. Deze vaardigheden worden getoets aan de hand van het onderzoeksverslag:

• Goede en heldere vraagstelling kunnen formuleren naar aanleiding van eerder onderzoek
• Een experimentele set-up kunnen opstellen en beschrijven die de hypothese toetst.
• Gedragsdata verzamelen, analyseren en evalueren
• Kritisch nadenken over (grenzen van) eigen onderzoek 
• De schrijfvaardigheid wordt ook getoetst aan de hand van het ingediende verslag:
  Correcte indeling en opbouw van het verslag
  Goed gebruik van tekst-ondersteunend materiaal (plaatjes, tabellen, figuren)
  Juiste wijze van verwijzen en citeren (APA)
  Een correct opgestelde literatuurlijst
  Goede zinsbouw, correct woord- en taalgebruik.

Aanwezigheid

Aanwezigheidseisen opleiding (OER-B):

• Voor practica en werkcolleges, met opdrachten, geldt een aanwezigheidsplicht, tenzij anders vermeld in de studiegids. Wanneer studenten niet voldoen aan deze aanwezigheidsplicht kan het onderdeel niet met een voldoende worden afgerond. De aanwezigheidsplicht met betrekking tot hoor-werkcolleges staat, indien van toepassing, vermeld in de studiegids.
  

Aanvullende eisen voor dit vak:

Voor de werkcolleges geldt een strikte aanwezigheidsplicht. Wanneer je door serieuze omstandigheden verhinderd bent,
meldt dit dan aan de docent. Hoorcolleges: Aanwezigheid is sterk aanbevolen, niet alle stof die besproken en getoetst wordt
staat in het tekstboek! 

Toetsing

Het tentamen bestaat uit een mix van MC en enkele open vragen.

Stof: Hoofdstukken 1, 3, 4, 5, 6, 7, 8, en 13 uit het tekstboek + bijbehorende Canvas zelfstudie-modules.

Inzage toetsing

De manier van inzage wordt via de digitale leeromgeving gecommuniceerd

Opdrachten

Studenten schrijven in teamverband een onderzoeksverslag (2200 - 2600 woorden) waarin een verband wordt onderzocht tussen (1) de effectiviteit of capaciteit van een specifieke cognitieve functie en (2) een kenmerk waarop mensen van elkaar kunnen verschillen (persoonlijkheid, gedrag, situatie, opvoeding). Het verslag dient geschreven te worden in de vorm van een wetenschappelijk artikel en mag geschreven worden in het Nederlands of Engels. Bij een onvoldoende kan het verslag individueel herkanst worden tot max een 6.

De onderzoeksopdracht wordt ook afgesloten met een presentatie aan eigen groep + discussie.

Fraude en plagiaat

Dit vak hanteert de algemene 'Fraude- en plagiaatregeling' van de UvA. Hier wordt nauwkeurig op gecontroleerd. Bij verdenking van fraude of plagiaat wordt de examencommissie van de opleiding ingeschakeld. Zie de Fraude- en plagiaatregeling van de UvA: http://student.uva.nl

Weekplanning

Rooster

Het rooster van dit vak is in te zien op DataNose.

Contactinformatie

Coördinator

• dr. Hannie van Hooff